در مصاحبهای تازه و پرحاشیه، تاکر کارلسون، مجری جنجالی و سابق فاکسنیوز، با سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، وارد گفتگویی پرتنش شد. محور اصلی این مصاحبه، مرگ مشکوک سوچیر بالاجی، پژوهشگر پیشین OpenAI بود؛ فردی که در نوامبر ۲۰۲۴ جان باخت. پلیس سانفرانسیسکو علت مرگ او را «خودکشی» اعلام کرده، اما کارلسون در برنامه خود با طرح تئوریای بحثبرانگیز، مدعی شد که این مرگ چیزی فراتر از یک خودکشی ساده بوده و حتی احتمال «قتل» در میان است.
آنچه ماجرا را حساستر میکند، سابقه اظهارات تند بالاجی علیه OpenAI پیش از مرگش است. او در شبکههای اجتماعی و در مصاحبهای با نیویورک تایمز، این شرکت را به نقض گسترده قوانین کپیرایت متهم کرده و قرار بود در شکایت تایمز علیه OpenAI و مایکروسافت، به عنوان شاهد حاضر شود. همین موضوع باعث شد تا نظریههای توطئه درباره مرگ او شدت بگیرند.
اتهامات مستقیم روی آنتن
در بخشی از گفتگوی نیمساعته، تاکر کارلسون صریحاً آلتمن را با ادعای مادر بالاجی مواجه کرد؛ او باور دارد که پسرش «به دستور مدیرعامل OpenAI» کشته شده است. آلتمن با حالتی متأثر پاسخ داد:
«احساس عجیبی دارم و غمگینم که باید درباره چنین موضوعی صحبت کنم. اینکه بخواهم از خودم دفاع کنم بسیار غیرطبیعی بهنظر میرسد… شما کمی دارید من را متهم میکنید«
با این حال، کارلسون عقبنشینی نکرد و بار دیگر بر فرضیه قتل تأکید کرد. او گفت شواهدی مانند قطعشدن دوربینهای امنیتی، نبود هرگونه نامه یا نشانهای از افسردگی، بازگشت بالاجی از تعطیلات و تماس اخیر او با خانواده، همگی با روایت «خودکشی» تناقض دارد. کارلسون حتی مدعی شد که در محل زندگی او نشانههای درگیری و خونریزی در چندین اتاق وجود داشته است.
مرگ بالاجی؛ میان ابهام و روایتهای متناقض
سم آلتمن در گفتوگویی با کارلسون اعلام کرد که «من تاکنون در اینباره با هیچ مقامی صحبت نکردهام.» در ادامه، مجری برنامه با اشاره به درخواستهای مادر بالاجی یادآور شد:
«این موضوع ارزش بررسی دارد. من واقعاً مطمئن نیستم، اما وقتی کسی شرکت شما را به ارتکاب جرم متهم میکند و بعد با نشانههایی از درگیری کشته پیدا میشود، نمیتوان بهسادگی آن را نادیده گرفت. نباید هم فرض را بر خودکشی گذاشت، درحالیکه هیچ مدرکی مبنی بر افسردگی او وجود ندارد. اگر او دوست شما بود، انتظار میرفت دستکم با مادرش گفتوگو کنید«
مدیرعامل OpenAI البته گفته بود که چنین پیشنهادی مطرح شده، اما مادر بالاجی در نهایت آن را نپذیرفته است.
بالاجی پیش از مرگ خود مدعی بود با استفاده از تحلیلهای ریاضی نشان داده که OpenAI در بهرهبرداری از دادههای دارای حق نشر مرتکب نقض قانونی شده و ابزارهایی مانند ChatGPT تهدیدی برای سلامت اینترنت هستند. بااینحال، کارشناسان حقوق مالکیت فکری تأکید داشتند که برداشت او از قوانین کپیرایت نادرست است و هیچ سند تازهای از داخل شرکت ارائه نکرده بود.
از سوی دیگر، مادر بالاجی در مصاحبههای گوناگون بارها تکرار کرده که مرگ پسرش قتل سازمانیافتهای برای حفاظت از منافع OpenAI و دیگر غولهای هوش مصنوعی بوده است. او به نبود نامه خداحافظی و همچنین نتایج کارشناسان مستقلی که شخصاً برای بررسی پرونده استخدام کرده، بهعنوان دلایل اصلی باور خود اشاره میکند.
این روایت پر از تناقض، نمونهای آشکار از تقابل میان ادعاهای فردی، نگرانیهای خانوادگی و دفاعیات رسمی شرکتهاست. از یکسو، فقدان مدارک روشن برای اثبات خودکشی، تردیدها را افزایش میدهد؛ و از سوی دیگر، نبود شواهد محکم برای اثبات قتل، ماجرا را در هالهای از ابهام نگه میدارد. به باور من، چنین پروندههایی بیش از هر چیز نیازمند شفافیت، تحقیق مستقل و پاسخگویی جدی شرکتهای بزرگ فناوری است؛ زیرا پنهان ماندن حقیقت در نهایت اعتماد عمومی به کل صنعت هوش مصنوعی را تضعیف خواهد کرد.
