AMD در جریان نمایشگاه CES امسال، از نسل جدید پردازندههای لپتاپی خود با نام Ryzen AI 400 و رمز Gorgon Point پردهبرداری کرد؛ خانوادهای که قرار است در سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ وارد بازار شود. این سری اگرچه از نظر معماری، ادامهدهنده مسیر نسل قبل است، اما با بهینهسازیهای هدفمند در فرکانسها و پشتیبانی از حافظههای سریعتر، وعده عملکرد روانتر و کارآمدتری را میدهد. پردازندههای Ryzen AI 400 همچنان به ۱۲ هسته پردازشی Zen 5 و ۱۶ هسته گرافیکی RDNA 3.5 متکی هستند و نشان میدهند AMD فعلاً به بلوغ این ترکیب باور دارد. نکته جالبتر اینکه تیم قرمز برای نخستینبار، یک پردازنده دسکتاپ سازگار با استاندارد Copilot+ را نیز معرفی کرده؛ حرکتی که نشان از تمرکز جدی AMD بر آینده هوش مصنوعی در اکوسیستم ویندوز دارد.
بر اساس گزارشها، پرچمدار این خانواده Ryzen AI 9 HX 475 است؛ تراشهای با ۱۲ هسته پردازشی شامل ترکیبی از هستههای Zen 5 و Zen 5c، در کنار ۲۴ رشته پردازشی و ۳۶ مگابایت حافظه کش ترکیبی. مهمترین جهش این نسل را باید در بخش هوش مصنوعی جستوجو کرد؛ جایی که AMD واحد پردازش عصبی را به معماری XDNA 2 ارتقا داده و توان آن را به ۶۰ TOPS رسانده است. پشتیبانی از حافظههای رم با سرعت ۸۵۳۳ MT/s نیز در کنار این تغییرات قرار میگیرد و بستر مناسبی برای پردازشهای سنگین فراهم میکند.
هرچند معماری پایه این سری شباهت زیادی به نسل پیشین یعنی Strix Point دارد، اما افزایش فرکانسها، بهویژه رسیدن فرکانس بوست گرافیک داخلی به ۳.۱ گیگاهرتز، باعث شده کارایی کلی سیستم در سناریوهای سنگین و مبتنی بر GPU به شکل محسوسی بهبود پیدا کند. به بیان دیگر، AMD بهجای یک انقلاب پرهزینه، سراغ تکامل هوشمندانه رفته است.
Ryzen AI چالش مستقیم AMD با اینتل و تمرکز بیسابقه بر هوش مصنوعی
بر اساس ادعای AMD، پرچمدار جدید سری Ryzen AI 400 عملکردی فراتر از انتظار از خود نشان میدهد و حتی در مقایسه مستقیم با پردازنده Core Ultra 9 288V اینتل، دست بالاتر را دارد. طبق آمار ارائهشده، این تراشه در سناریوهای مولتیتسکینگ تا ۱.۳ برابر، در تولید محتوا تا ۱.۷ برابر و در بازیها حدود ۱.۱ برابر سریعتر از رقیب آبیپوش خود ظاهر شده است؛ اعدادی که اگر در آزمونهای مستقل تأیید شوند، میتوانند معادلات بازار لپتاپ را بهطور جدی تغییر دهند.
نتایج بنچمارکها نشان میدهد نرمافزارهایی مانند Blender و Handbrake که به تعداد هستههای پردازشی وابستگی بالایی دارند، بیشترین رشد عملکرد را تجربه کردهاند. AMD همچنین مدعی است که شارژدهی لپتاپهای مجهز به این پردازندهها، بهویژه مدل Ryzen AI 7 445، میتواند به ۲۴ ساعت برسد؛ ادعایی جذاب که البته هنوز نیازمند بررسی و راستیآزمایی مستقل در برابر رقبای اینتلی است.
هرچند AMD هنوز مشخصات فنی کامل اولین پردازنده دسکتاپ Copilot+ خود را منتشر نکرده، اما تأیید کرده که این محصول نیز در خانواده Gorgon Point قرار میگیرد. به این ترتیب، انتظار میرود در دنیای دسکتاپ هم شاهد ترکیبی از هستههای Zen 5، گرافیک RDNA 3.5 و واحد پردازش عصبی قدرتمند XDNA 2 باشیم؛ مجموعهای که برای دریافت گواهی Copilot+ مایکروسافت یک الزام بهشمار میرود و مسیر آینده کامپیوترهای مبتنی بر هوش مصنوعی را ترسیم میکند.
در کنار اینها، AMD خانواده پردازندههای فوق قدرتمند Ryzen AI Max (معروف به Strix Halo) را نیز گسترش داده و دو مدل جدید Ryzen AI Max+ 392 و Ryzen AI Max+ 388 را معرفی کرده است. اگرچه این دو مدل در ردههای پایینتری نسبت به پرچمدار قرار میگیرند، اما همچنان با ۴۰ واحد محاسباتی گرافیکی (CU) عرضه میشوند؛ مشخصهای که آنها را از نظر توان گرافیکی یکپارچه، همسطح برترین عضو این خانواده قرار میدهد. این پردازندهها که بیشتر برای کاربردهای خاص و ورکاستیشنها طراحی شدهاند، در زمینه iGPU فعلاً بیرقیب بهنظر میرسند و اینتل هنوز پاسخ قانعکنندهای برای آنها ارائه نکرده است.