گوگل برای نخستینبار گزارشی منتشر کرده که در آن بهطور دقیق میزان انرژی مصرفی جمینای برای پردازش هر پرامپت مشخص شده است. بر اساس این گزارش، یک درخواست متنی متوسط بهطور میانگین حدود ۰.۲۴ واتساعت برق نیاز دارد. علاوه بر این، گوگل تخمینی از مصرف آب و میزان انتشار کربن ناشی از اجرای هر پرامپت نیز ارائه کرده است.
این گزارش صرفاً به مصرف تراشهها محدود نمیشود، بلکه کل زنجیره انرژی از اجرای مدلها روی TPUهای اختصاصی گوگل گرفته تا زیرساختهای پشتیبانی دیتاسنتر را بررسی میکند. طبق اعلام گوگل، ۸۵ درصد کل این انرژی مستقیماً صرف پردازش روی تراشههای هوش مصنوعی میشود.
سایر بخشها نیز سهم قابلتوجهی دارند: پردازنده و حافظه میزبان حدود ۲۵ درصد، تجهیزات پشتیبانی اضطراری ۱۰ درصد و در نهایت عملیات اجرایی دیتاسنتر مانند سیستمهای خنککننده و تبدیل انرژی ۸ درصد از کل مصرف را به خود اختصاص میدهند.
شفافیت گوگل در ارائه چنین گزارشی میتواند نقطه عطفی در صنعت هوش مصنوعی باشد. دانستن میزان انرژی، آب و کربن مصرفی نه تنها به درک بهتر تأثیر زیستمحیطی این فناوری کمک میکند، بلکه میتواند رقابتی مثبت میان شرکتها برای توسعه مدلهای بهینهتر ایجاد کند. با رشد سریع هوش مصنوعی، این شفافیت در مصرف منابع احتمالاً به یکی از معیارهای مهم برای کاربران و نهادهای نظارتی تبدیل خواهد شد.
مصرف واقعی جمینای؛ از ردپای کربنی تا استفاده از آب
گوگل در ادامه گزارش خود، میزان انتشار گازهای گلخانهای ناشی از اجرای یک پرامپت را حدود ۰.۰۳ گرم دیاکسید کربن اعلام کرده است. همچنین دیتاسنترهای این شرکت برای خنکسازی نیازمند مصرف آب هستند و تخمین زده میشود که هر پرامپت بهطور متوسط حدود ۰.۲۶ میلیلیتر آب، معادل تقریباً پنج قطره، مصرف کند.
با این حال، همانطور که نشریه MIT Technology Review اشاره کرده، این آمار تنها به یک «پرامپت متوسط» مربوط میشود و نمیتوان آن را برای تمام درخواستهای ارسالی به جمینای معتبر دانست. گوگل توضیح دقیقی درباره تعریف پرامپت متوسط ارائه نکرده است. بدیهی است که پردازشهای پیچیدهتر، مانند خلاصهسازی دهها کتاب یا اجرای مدلهای استدلالی، انرژی و منابع بیشتری مصرف میکنند. علاوه بر این، این گزارش صرفاً بر پرامپتهای متنی متمرکز است و مصرف انرژی در تولید تصویر یا ویدیو را پوشش نمیدهد.
نکته مهم دیگر اینکه گوگل ادعا میکند مصرف انرژی جمینای طی زمان کاهش چشمگیری داشته است. به گفته این شرکت، در ماه مه سال گذشته میلادی، یک پرامپت بهطور متوسط ۳۳ برابر بیشتر از میزان کنونی انرژی نیاز داشت.
ارائه این آمار توسط گوگل نشان میدهد که صنعت هوش مصنوعی کمکم به سمت شفافیت در اثرات زیستمحیطی حرکت میکند. با این حال، محدود بودن دادهها به یک پرامپت متنی متوسط و نبود شفافیت در تعریف آن، باعث میشود این گزارش بیشتر یک نقطه شروع باشد تا تصویر کامل. اگر گوگل و دیگر شرکتها میزان مصرف انرژی در کاربردهای سنگینتر یا تولید محتوای چندرسانهای را هم منتشر کنند، کاربران و سیاستگذاران میتوانند درک دقیقتری از هزینههای زیستمحیطی هوش مصنوعی داشته باشند.