ایلان ماسک اعلام کرد که شرکت xAI نسخه قدیمیتر مدل هوش مصنوعی گراک 2.5 را بهصورت متنباز منتشر کرده است. این نسخه شامل وزنهای مدل است که ساختار گراک 2.5 را تشکیل میدهند و هماکنون روی پلتفرم Hugging Face در دسترس علاقهمندان قرار گرفته است.
ماسک در پلتفرم ایکس نوشت: «مدل گراک 2.5 که سال گذشته بهترین مدل ما بود، اکنون متنباز شده است.» او همچنین اعلام کرد که نسخه بعدی یعنی گراک 3 طی حدود ۶ ماه آینده متنباز خواهد شد. این حرکت در شرایطی رخ داده که OpenAI نیز اخیراً پس از مدتها، مدل هوش مصنوعی متنباز جدیدی منتشر کرده است، بنابراین میتوان آن را پاسخی استراتژیک به رقابت در فضای هوش مصنوعی دانست.
متنباز شدن گراک 2.5 یک گام مهم در جهت افزایش دسترسی به فناوری هوش مصنوعی و شفافیت مدلهاست. این اقدام نهتنها به توسعهدهندگان مستقل اجازه میدهد مدل را آزمایش و بهینه کنند، بلکه رقابت در فضای هوش مصنوعی را داغتر میکند. اگر xAI بتواند نسخه بعدی یعنی گراک 3 را نیز متنباز کند، احتمالاً شاهد شتاب بیشتر در نوآوریهای مبتنی بر هوش مصنوعی خواهیم بود و کاربران بیشتری میتوانند از قابلیتهای پیشرفته این مدلها بهرهمند شوند.
متنباز شدن گراک 2.5؛ شفافیت، رقابت و چالشهای حقوقی
xAI نسخه گراک 2.5 را متنباز کرد، اما مجوز این مدل بهصورت سفارشی طراحی شده و شامل بندهایی با ماهیت ضدرقابتی است. طبق توضیح تیم کلاگ، مهندس هوش مصنوعی در بلواسکای، این مجوز باعث شده توجه کارشناسان به محدودیتهای حقوقی و نحوه استفاده از مدل جلب شود.
گراک طی سال جاری جنجالهای زیادی به پا کرده است؛ از جمله پاسخهای بحثبرانگیز چتبات درباره نظریههای توطئه و حتی ابراز نظرهای نادرست درباره هولوکاست. این مسائل موجب شد xAI برای شفافسازی، پرامپتهای سیستم هوش مصنوعی خود را در گیتهاب منتشر کند تا کاربران و توسعهدهندگان دید روشنتری نسبت به عملکرد مدل داشته باشند. با این حال، ایلان ماسک در معرفی نسخه جدید یعنی گراک 4 آن را «هوش مصنوعی حقیقتجو در بالاترین سطح» توصیف کرد و وعده داد پیش از پاسخ به پرسشهای حساس، بررسی دقیق محتوا انجام میشود.
متنباز شدن گراک 2.5 یک نقطه عطف مهم برای اکوسیستم xAI محسوب میشود. این اقدام نهتنها زمینه تحقیق و توسعه بیشتر توسط متخصصان مستقل را فراهم میکند، بلکه رقابت در حوزه مدلهای زبانی بزرگ را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. بهطور کلی، حرکت ماسک ترکیبی از شفافیت فنی و مدیریت روایت رسانهای است؛ او تلاش دارد جامعه توسعهدهندگان را به استفاده و آزمایش گراک ترغیب کند و همزمان با عرضه نسخههای آینده، مسیر تازهای برای رقابت با غولهای هوش مصنوعی ایجاد نماید.
متنباز شدن گراک 2.5 یک گام مهم در راستای شفافیت و دسترسی آزاد به مدلهای پیشرفته هوش مصنوعی است، اما مجوزهای ضدرقابتی و حواشی گذشته نشان میدهد مدیریت اخلاقی و حقوقی این مدلها همچنان چالشبرانگیز خواهد بود. این اقدام به توسعهدهندگان مستقل اجازه میدهد به نوآوری و بهبود مدل بپردازند و رقابت در اکوسیستم هوش مصنوعی را افزایش دهد، اما موفقیت واقعی آن به نحوه مدیریت محتوا و محدودیتهای حقوقی وابسته است.